Các bài học xe tự lái rút ra từ Tesla

Trích dẫn 10 bài học AI, hãng xe tự lái Waymo gián tiếp chê cách Tesla phát triển công nghệ FSD nhưng chỉ dùng camera mà không có LiDAR.

Waymo vừa công bố danh sách “10 bài học AI” rút ra từ hơn 200 triệu dặm lái xe hoàn toàn tự động. Nhiều điểm trong số này được coi là đòn công kích trực tiếp vào chiến lược xe tự lái của Tesla, dù không đề cập đích danh đối thủ.

Điểm nảy lửa nhất nằm ở khẳng định: Cố gắng biến một hệ thống hỗ trợ người lái thành công nghệ tự lái hoàn toàn chỉ là “đỉnh núi ảo”. Đây lại chính là con đường Tesla đang theo đuổi với hệ thống Full Self-Driving (FSD).

Waymo thực sự nói gì

Bài viết do Srikanth Thirumalai, Giám đốc Nền tảng AI của Waymo, công bố dựa trên 10 bài học xoay quanh yếu tố an toàn và kỷ lục 200 triệu dặm (gần 322 triệu km) vận hành không người lái.

Bài học số 10 nhắm thẳng vào lộ trình nâng cấp từ Cấp độ 2 (L2) lên Cấp độ 4 (L4):

“Chỉ nâng cấp một hệ thống hỗ trợ lái (L2) để đạt tới khả năng tự lái hoàn toàn (L4) là đuổi theo một đỉnh núi ảo. Sự trưởng thành thực sự của Cấp độ 4 chỉ có thể đạt được thông qua một hệ thống thiết kế chuyên biệt, kiểm thử trên đường đua riêng và tôi luyện qua trải nghiệm thực tế không có tài xế ngồi sau vô-lăng”.

Waymo lập luận rằng cả hàng tỷ dặm mô phỏng lẫn hàng triệu dặm lái xe “có giám sát” của con người đều không thể thay thế bài học khi hệ thống vận hành hoàn toàn độc lập. Điều này trái ngược với Tesla – hãng dựa vào dữ liệu từ xe của khách hàng, nơi người lái vẫn phải chịu trách nhiệm pháp lý.

Chỉ dùng camera và bài toán hộp đen

Hai bài học khác cũng gián tiếp chỉ trích Tesla.

Bài học số 1 khẳng định camera đơn thuần không thể mang lại sự an toàn cho xe tự lái quy mô lớn. Waymo kết hợp cả camera, LiDAR và radar để tạo sự bọc lót. Trái lại, Tesla kiên trì với hệ thống “Tesla Vision” chỉ dùng camera – phương án từng bị đồng CEO của Waymo phân tích là tồn tại nhiều rào cản.

Bài học số 4 cảnh báo việc phụ thuộc hoàn toàn vào mạng thần kinh nhân tạo “end-to-end” (chuyển đổi trực tiếp dữ liệu thô từ camera thành lệnh điều khiển): “Bạn không thể xây dựng niềm tin với một hộp đen”. Đây lại chính là phương pháp Tesla quảng bá suốt hai năm qua như hạt nhân của FSD phiên bản v14 và v15, dù cách làm này thường rơi vào cảnh “tiến hai bước, lùi một bước” sau mỗi bản cập nhật.

Khoảng cách ngày càng rộng

Sự tự tin của Waymo đi kèm những con số cụ thể. Hãng đang thực hiện hơn 500.000 chuyến xe tự lái trả phí mỗi tuần tại Mỹ và hướng tới mốc một triệu chuyến vào cuối năm.

Trong khi đó, dịch vụ robotaxi của Tesla tại Austin vẫn chỉ là quy mô nhỏ và phải có giám sát viên ngồi trong xe. Mới đây, Tesla xác nhận sau một năm triển khai, họ mới đạt 380.000 dặm (611.550 km) vận hành không người giám sát – con số Waymo thực hiện chỉ trong một ngày.

Đánh giá của giới phân tích

Dù không gọi tên Tesla, mọi bài học Waymo đưa ra đều trùng khớp với các quyết định của hãng xe điện Mỹ: chỉ dùng camera, phụ thuộc vào hộp đen và niềm tin có thể nâng cấp một sản phẩm hỗ trợ lái thành xe tự hành hoàn toàn.

Khái niệm “đỉnh núi ảo” phản ánh đúng thực tế theo dõi Tesla nhiều năm qua. CEO Elon Musk từng nhiều lần tuyên bố chiến thắng trong cuộc đua xe tự lái, nhưng mỗi lần đó đều chứng minh chỉ là một “đỉnh núi ảo”.

Waymo lập luận rằng thách thức lớn nhất của công nghệ tự lái – những tình huống bất ngờ và nguy hiểm hiếm gặp – chỉ thực sự bộc lộ khi không còn con người ngồi sau vô-lăng để sửa lỗi. Trong khi đó, phương pháp của Tesla lại dựa trên giả định có thể tiến tới đích một cách từ từ, thông qua việc học hỏi từ hàng triệu chiếc xe vẫn đang cần người lái can thiệp. Waymo muốn gửi thông điệp tới thị trường rằng con đường của Tesla sẽ không thể dẫn đến đỉnh cao thực sự, mà chỉ đưa họ dừng lại ở một khoảng nghỉ trông có vẻ giống đỉnh núi.

Liệu Waymo có đúng? Chưa thể khẳng định chắc chắn. Nhưng rõ ràng hãng này đang vượt trước Tesla và mở rộng quy mô với tốc độ nhanh hơn nhiều. Giải pháp kết hợp đa cảm biến của Waymo cũng cho thấy độ tin cậy cao hơn hẳn so với việc chỉ phụ thuộc vào camera của Tesla.

Những người ủng hộ Tesla có thể tranh luận rằng tất cả các yếu tố trên không quá quan trọng, bởi Tesla đang ở rất gần mốc phát triển thành công AI tổng quát để nhanh chóng vượt mặt Waymo. Mặc dù vậy, hiện vẫn chưa có bất kỳ bằng chứng rõ ràng nào cho thấy kịch bản đó đang diễn ra.

Mỹ Anh (theo Electrek)